laugardagur, 5. desember 2020
 
TölublöðVenjuleg útgáfa

Afburða góðri síldarvertíð lokið

14. nóvember 2020 kl. 12:00

Norðfjarðarhöfn á síldarvertíðinni. Mynd/Smári Geirsson

Samtals tók fiskiðjuver Síldarvinnslunnar á móti 25.357 tonnum af norsk-íslenskri síld á vertíðinni. Kolmunni og íslensk sumargotssíld sem meðafli voru 1.451 tonn samtals.

Veiðar á norsk-íslenskri síld gekk afburða vel á nýliðinni vertíð. Síldin hélt sig skammt út af Austfjörðum allan vertíðartímann og var veiðin góð. Síld var fyrst landað til vinnslu í fiskiðjuver Síldarvinnslunnar í Neskaupstað 11. september. Síðasti síldarfarminum var landað 29. október.

Á heimasíðu fyrirtækisins segir frá því að þrjú skip lögðu upp síldarafla hjá Síldarvinnslunni á vertíðinni og voru það Beitir NK, Börkur NK og Margrét EA. Beitir og Börkur lönduðu ellefu sinnum og Margrét fimm sinnum. Beitir landaði samtals 10.477 tonnum, Börkur 9.713 tonnum og Margrét 5.167 tonnum.

Samtals tók því fiskiðjuverið á móti 25.357 tonnum af norsk-íslenskri síld á vertíðinni. Kolmunni og íslensk sumargotssíld kom í veiðarfæri skipanna sem meðafli og var meðaflinn samtals 1.451 tonn.

Á allri vertíðinni var norsk-íslenska síldin úrvalshráefni til vinnslu. Í fiskiðjuverinu var síldin ýmist heilfryst eða flökuð og fryst með roði eða án.

Í fyrri færslu á vef Síldarvinnslunnar, þar sem Smári Geirsson heldur á penna, segir frá sem vakti sérstaka athygli á þessari vertíð eða sú staðreynd að síldin hélt sig allan tímann á svipuðum slóðum skammt út af Austfjörðum.

Þar segir:

„Undanfarin ár hefur hún fjarlægst landið á meðan á vertíðinni hefur staðið og til dæmis í fyrra fór veiðin undir lokin helst fram í færeyskri lögsögu og í hinni svonefndu Síldarsmugu. Nú virðist norsk-íslenska síldin hins vegar kunna vel við sig út af Austfjörðum og hefur hún enn ekki sýnt á sér neitt fararsnið. Þetta hefur leitt til þess að ýmsir velta því fyrir sér hvort síldin sé að taka upp sömu hegðun og í lok síldaráranna svonefndu þegar hún hafði vetursetu á Rauða torginu.

Á síldarárunum var Jakob Jakobsson fiskifræðingur oft spurður út í göngur norsk-íslensku síldarinnar og þegar hann fjallaði um hegðun síldarinnar á árunum 1964-1967 vakti hann sérstaka athygli á vetursetu hennar fram að áramótum út af Austfjörðum. Hann sagði að þarna héldi síldin sig í gífurlega stórum torfum þegar hausta tæki og virtist hún vera þarna að meira eða minna leyti í eins konar vetrardvala þrjá síðustu mánuði ársins. Hún héldi sig gjarnan á miklu dýpi á daginn en nærri yfirborðinu þegar dimma tæki. Í janúarmánuði hæfist síðan hrygningarganga þessa mikla síldarstofns þvert yfir hafið til Noregs og þangað væri hann kominn upp úr miðjum febrúar.

Sagan segir okkur að það er vart á síldina að treysta og að því kom að síldin breytti hegðun sinni og gekk ekki upp að landinu. Síldarárunum lauk og öll ævintýri sem tengdust þeim voru geymd í banka minninganna. Norsk-íslensk síld barst ekki til vinnslu á ný til Neskaupstaðar fyrr en á árinu 1994 og síðan hefur síldin skipað fastan árlegan sess í atvinnulífinu. Í fyrstu var mestur hluti aflans sóttur á hafsvæði utan íslenskrar lögsögu en með árunum gekk síldin inn í lögsöguna og þar fékkst meginhluti aflans. Í ár hefur hinsvegar sú breyting átt sér stað að öll veiði hefur verið skammt undan landi og af nógu að taka.

Hjörvar Hjálmarsson, skipstjóri á Berki, er í þessari umfjöllun spurður hvað hann teldi einkenna nýliðna síldarvertíð.

„Síldarvertíðin er sérstök að því leyti að það hefur verið mjög mikið af síld hér upp við landið allan vertíðartímann. Það hefur verið gríðarlega mikið af síld að sjá og hefur veiðin að mestu farið fram í Norðfjarðardýpi, Seyðisfjarðardýpi og út af Héraðsflóa svona 30-50 mílur frá landi. Alla vertíðina hefur verið auðvelt að fá góðan afla og hafa vinnslustöðvarnar fengið úrvalshráefni til vinnslu. Það sem er sérstakt við þessa vertíð er að síldin hefur haldið kyrru fyrir á þessum slóðum. Undanfarin ár hefur hún gengið út af grunnunum 5. til 11. október og jafnvel fyrr og þá hafa skipin þurft að elta hana alla leið út í færeysku lögsöguna og Smuguna. Nú er hún hins vegar sallaróleg og hreyfir sig ekki. Það hefur sáralítið gengið út af grunnunum að undanförnu. Þetta fær mann til að velta því fyrir sér hvort síldin sé að taka upp á því að hafa hér vetursetu en og hún gerði á síldarárunum. Auðvitað vonar maður það og það yrði mikill fengur fyrir lífríkið hér austar af landinu ef svo væri,“ segir Hjörvar í viðtalinu á vef Síldarvinnslunnar.