þriðjudagur, 1. desember 2020
 
TölublöðVenjuleg útgáfa

Sæfjöll og eldstöðvar komu fram í kortlagningu

1. nóvember 2020 kl. 09:00

Keilulaga sæfjöll á hafsbotni í Vesturdjúpi. Í fjarska má sjá hryggi sundurskorna af djúpum farvegum. Mynd/Hafrannsóknastofnun

Rannsóknir á hafbotni á vegum Hafrannsóknastofnunar

Sumarið 2020 kortlögðu leiðangursmenn á RS Árna Friðrikssyni samanlagt um 46.600 ferkílómetra hafsvæði í tveimur leiðöngrum í júní og ágúst.

Frá þessu segir á vef stofnunarinnar.

Mælingar í júníleiðangri skiluðu rúmlega því sem gert var ráð fyrir að mæla, en áætlað var að klára hafsvæðið sem tengir Íslandsdjúp við suðurbrún landgrunnsins, austan við Kötluhrygg.

Miklar og góðar upplýsingar fengust um farvegi sem teygja sig frá landgrunnsbrún suður eftir öllu djúpinu í gegnum mikla bunka af setlögum.

Skriðusár og setstallar

Árið 2019 sást hvernig þessir farvegir og fleiri sameinast í meginfarveg Norður Atlantshafsins, Maury farveginum.

Enn fleiri sæfjöll og eldstöðvar komu fram í rótum Íslands-Færeyjahryggsins, auk skriðusára og setstalla víðsvegar um mælingasvæðið. Auk þess tókst að bæta við 497 ferkílómetrum á landgrunninu, þar af voru 337 ferkílómetrum af samfelldum mælingum á Selvogsbanka.

Í ágúst voru gerðar fjölgeislamælingar á dýpsta svæðinu í Vesturdjúpi, og tengjast þar eldri fjölgeislamælingum í Grænlandssundi og svæðunum í kring. Þar kom í ljós, stórir hryggir og sæfjöll sundurskorin af djúpum farvegum. Þónokkur keilulaga sæfjöll komu fram í Vesturdjúpi, svipuð þeim sem hafa sést í eldri mælingum Hafrannsóknastofnunar.

Afrakstur síðastliðinna ára, frá því átaksverkefnið hófst, hefur skilað um 165.000 ferkílómetrum af samfelldum mælingum, mest á hafsvæðum dýpri en 2.000 metrar. Með þeirri viðbót hefur um 34,2% af efnahagslögsögunni verið mæld.

Mjög góð veðurskilyrði til fjölgeislamælinga voru lengst af í báðum leiðöngrum, þó suma daga hafi mælingar þurft að líða fyrir þó nokkurn ölduslátt, segir í frétt Hafrannsóknastofnunar.